Printversie

Willem Snapper's nieuwsbrief 263, 13 mei 2012.

Waarin 10 franc per plantje
en
Waarin even naar de bank

13 mei: Heet van de pers
Niangaly belt mij dat de tweede put in Médina Coura klaar is!

Het is maandag, 7 mei 2012
Ik moest vroeg op, afgesproken om negen uur in Sarédera voor een vergadering. Om acht uur samen met Yacouba vertrokken naar Mopti om de equipe op te halen. Baba kwam niet opdagen, Makan had verzuimd om het hem door te geven. Ik heb hem van huis gehaald. Baba was echter niet akkoord dat ik naar Sarédera zou vertrekken, het dorp ligt "voorbij" de grens en volgens hem is dat niet veilig en zelfs voor mij verboden gebied. Ik stelde nog voor dat we het gewoon aan de militairen zouden voorleggen, maar Baba was vrij pertinent, hij wilde niet dat ik de equipe in gevaar zou brengen en ja, daar kan ik niet veel tegen in brengen. Terug in Sévaré heb ik het stuur overgegeven aan Baba en zijn ze zonder mij naar Sarédera gereden.
Ruim over elven kwamen ze weer terug, alles was goed gegaan. Bij aankomst riepen de kinderen en de vrouwen van Sarédera: "Wiliamsi, Williamsi", totdat ze in de gaten kregen dat ik er helemaal niet bij was.
Er zijn in Sarédera wel wat problemen. Zo bleek vorige week dat de gardien al 4 maanden niet meer was betaald en hij dreigde deze week op te stappen als dat niet werd geregeld. Met de vrouwen was afgesproken dat zij daar zelf voor zouden zorgen, helaas waren de betalingen in het ongerede geraakt. Om de boel niet op de spits te drijven heeft de Stichting Mopti dit keer die 60.000 cfa (90 euro) opgehoest. Nu is wel de afspraak gemaakt dat de vrouwen elke maand hun contibutie zullen afdragen. Gouro en Makan zullen dat regelmatig gaan volgen.
Verder had ik commentaar op de zaaibedden. Een paar vrouwen hebben een papaya's gezaaid, prima normaal gesproken. Maar de vrouwen laten het er dan verder bij zitten. Ze verplanten er een paar naar hun eigen veldje en het maakt ze dan niet meer uit, wat er met de rest van de jonge aanplant gebeurt, behalve dat ze niet bereid zijn het zaaigoed te delen met de andere vrouwen. Daardoor verpietert meer dan 90%. Weggeven of delen is er dus niet bij. Er heerst van nature een enorme cultuur van jaloezie onder de vrouwen, dat is overal in alle tuinen trouwens. Yacouba stelt voor de plantjes onderling te verkopen, 10 francs per plantje. Meteen is alles opgelost, over solidariteit gesproken?!

Jammer dat ik er niet bij was, maar het was toch een nuttige vergadering. Ik hoop verder dat de equipe het volhoudt, normaal gesproken, als ik er niet achterheen zit gebeurt er niet veel.
Ik begin steeds meer vertrouwen te krijgen in Yacouba, die jongen is actief, neemt initiatief en laat er geen gras over groeien.

Nog even een paar opmerkingen over de politiek, hoewel ik daar eigenlijk een beetje mijn buik van vol heb.
In een krantenbericht lees ik dat El Quaida het noorden van Mali ziet als hun nieuwe thuisland. Diverse zware El Qaïda-jongens, waaronder Moktar Belmoktar, zijn gesignaleerd in Kidal en in Gao. Als er niet snel wat gebeurt, lijkt een tweede Afghanistan te worden. Een stad als Kidal is niet meer dan een spookstad geworden, de meeste bewoners zijn gevlucht naar Algerije en naar Niger. In Gao vermoed ik dat het niet veel beter is. AQMI schijnt zo langzamerhand de belangrijkste bezettingsmacht te hebben in het noorden. Zelfs de MNLA en Ançar Dine schijnen veel invloed kwijt te raken aan de jongens van El Qaïda. AQMI is zich aan het versterken door het rekruteren van manschappen uit Libië, Algerije, Tunesie, en Marokko, het zal niet moeilijk zijn honderden kansloze jongeren te vinden. Een dosis drugs doet de rest.

Er is veel ophef over het vernietigen van het graf van een heilige in Tombouctou. Het herinnert aan het vernietigen van beelden door de Taliban. Natuurlijk is dat een trieste gebeurtenis, maar het leed dat de bevolking wordt aangedaan lijkt mij vele malen ernstiger.
De tegencoup van vorige week heeft het er niet beter op gemaakt. Honderden mensen, meest militairen, werden gearresteerd, waaronder ook vermeende huurlingen uit Ivoorkust, Burkina en Sénégal.
Volgens welingelichte kringen is de tegencoup niet gelukt omdat de rode baretten niet de verwachte steun kregen van andere militaire onderdelen. De strijd is daardoor snel doodgebloed. Het is een hard gelag.

Dinsdag 8 mei
Zonder eten naar het ziekenhuis, ik wil mij laten onderzoeken, omdat ik zo snel moe ben en dat is vaak een teken dat je iets onder de leden hebt. Het ziekenhuisje is lekker dichtbij en ik pak de fiets. Ik moet een uur wachten, er zitten redelijk wat mensen te wachten, veel vrouwen met kinderen, maar ook een vrouw die vast wel 90 jaar is. Dokter Pierre doet een paar eenvoudige onderzoekjes, maar hij vindt niets. Dus moet ik bloed laten prikken. Om één uur ga ik de uitslag halen en Pierre constateert wel degelijk malaria. Dat verklaart mijn vermoeidheid, maar niet dat ik verder geen specifieke symptomen heb. Drie dagen twee pilletjes en het moet over zijn.

Woensdag 9 mei.
De eerste pil zou ik na de avondmaaltijd nemen, volgens de bijsluiter was dat beter. Maar dat ik ziek was kwam er toen opeens uit, ik hield mijn eten niet binnen en ik was een paar minuten flink beroerd. Half uurtje later de eerste pil geslikt (Artefan) en een uur later had ik het idee dat het leed al geleden was.
Vooral Founé was erg bezorgd, vanmorgen vertelde ze aan Bébé en de kinderen in het Bambara hoe ze mij gisteravond aantrof met een grote emmer tussen mijn benen, badend in het zweet. Ze is altijd erg bezorgd, schat van een vrouw.
Gisteravond las ik het bericht dat de scholen weer zouden sluiten, na een studentenprotest in Bamako, waar twee studenten omkwamen tijdens een confrontatie met de ordepolitie. Bij studenetendemonstraties heeft ATT in 1992 dictator Moussa Traoré gewipt in zijn coup d'état vandaar dat de junta direct maatregelen neemt.

Er gaan steeds meer stemmen op dat S. nu eindelijk iets moet doen aan het noorden, anders blijft hij niet geloofwaardig. Een aanval echter lijkt mij een volstrekt onzinnige onderneming, de rebellen en met name AQMI zijn zich elke dag aan het versterken. Er zouden nu ook Pakistani zijn gesignaleerd, die zijn belast met opleiding en training van nieuwe rekruten uit Libië, Tunesie, Algerije en Marokko. Het Malinese leger is volomen kansloos met hun verouderde wapens, de slechte organisatie en de slechte moraal. Hoewel ik ze geen ongelijk geef, wisten de Malinezen slechts te vluchten, om niet tot kanonnenvlees te verworden. Hoe hebben de rebellen niet huisgehouden in Aguelhok! Zonder een sterke buitenlandse troepenmacht wordt het helemaal niets en ik denk dat de westerse landen hun handen niet aan willen branden aan de Azawad. Stel dat Mali de aanval inzet en daarop wordt teruggeslagen, dan lijkt het mij niet onmogelijk dat de rebellen ook nog toeslaan in de regio Mopti, al was het maar om Mali een lesje te geven. Wat de Azawad betreft ben ik zeer pessimistisch, dat gebied moet volgens mij als verloren worden beschouwd, een tweede Afghanistan ligt meer in de lijn der verwachtingen.

Zaterdag 12 mei
Het is vreemd, sinds vanmorgen zes uur krijg ik internet voor een groot deel niet aan de praat. Sommige sites doen het wel. Post krijg ik niet binnen, de Franse radio doet het, de Nederlandse niet. Het moet een storing zijn bij provider Orange.

Het is bijna negen uur en we hebben nog steeds stroom. Dat is bijzonder, normaal is er overdag geen elektriciteit. Een zuchtje wind van de ventilator is met de hoge mei-temperaturen heel prettig.

Gisteren haalde ik om half zes Yacouba op, we gaan naar San om geld te halen bij de bank. De tocht verloopt prima, geen controles of niks, we nemen bij de post van Barbée een militair mee, die er twee dorpen verder al weer uit stapt. Om negen uur zitten we al bij de bank, ik trek een nummertje en een half uur later loop ik met een plastic zak met al mijn geld naar buiten, ik stop de 9000 euro in het handschoenenkastje. Ik heb alles opgenomen, het is een risico, maar ik heb veel nodig en wanneer krijg ik weer de kans? De studenten komen hun geld halen voor hun beurzen, Niangaly wil zijn putten-equipe betalen en de rest is voor de vierde tuin. Elke keer schrijf ik dat we beginnen en steeds komt er iets tussen. Zondag is Niangaly klaar met de tweede put in Médina Coura, ze zitten nu op tien meter, er rest nog anderhalve meter en wat afwerking. Daarna mag hij in Dialangou beginnen. Al rest er nog voor de vierde tuin nog één stap, dat is de handtekening van de burgemeester. Yacouba zal alles in het werk stellen om dat zo snel mogelijk te regelen. Terwijl ik dit schrijf, meld ik hem dat er althans bij mij stroom is, ze kunnen het document daar nu misschien uitprinten, hij gaat er onmiddellijk op af!

Even terug naar gisteren. Ook de terugweg gaf geen problemen. We hadden nergens controle op identiteitspapieren. Bij de diverse posten onderweg geen enkele belangstelling voor de inhoud van de auto. Dus reden we om één uur Sévaré alweer binnen, waar ik Yacouba trakteerde op een sandwich bij de Togolees.
Thuisgekomen had ik het echter helemaal gehad, ik was doodmoe, misschien ook wel een restant van mijn malaria. De troep is nog steeds niet helemaal uit m'n lijf. Veel zin in eten had ik eigenlijk niet. De Sanogo's installeerden zoals gebruikelijk de bioscoop, maar helaas, de stroom keerde niet terug, geen film op vrijdag, we proberen het zaterdag opnieuw.

Donderdag vroeg Niangaly mij om geld voor het eten van de puttenploeg in Médina Coura. De werkzaamheden duren nu bijna drie weken, tot nu toe hebben de zeven man er 250 kilo rijst doorheen gejaagd!

Het is tien uur geweest, het internet is weer op orde en er is nog steeds stroom. Net maar even een mand met was klaar gezet voor de wasmachine, we moeten profiteren.

Bakary belde net dat hij heeft gehoord dat vannacht in Sévaré gewapende mannen een bezoek hebben gebracht aan de directeur van de Assemblée Régionale, hij was niet thuis. Volgens Bakary ging het om bandieten, maar het kunnen net zo makkelijk militairen zijn geweest om hem te arresteren of om salaris op te eisen.

De CEDEAO heeft nu in een communiqué verklaard toch weer militairen naar Mali te sturen, nu hebben ze het weer over 500 man, ik moet het nog zien, elke keer komen ze met een ander verhaal.

Vrijdag zijn de twee Ministers van Buitenlandse Zaken van Burkina Faso en Ivoorkust (Djibril Bassolé en Adama Bictogo) op het laatste moment uit hun auto's gehaald, terwijl ze op het punt stonden terug te rijden naar het vliegveld. De twee zijn in Bamako om te bemiddelen bij de terugkeer naar de democratie. Ze werden verzocht terug te keren naar de onderhandelingstafel, mogelijk dat er toch een opening in het verschiet ligt. De druk op S. lijkt te worden opgevoerd. De VS heeft nogmaals aangedrongen op de terugkeer naar de kazernes en de terugkeer naar de democratie in handen te laten van de interim-regering.

Zondag.
Zonder een enkel resultaat zijn de twee ministers helaas toch teruggekeerd naar Ouagadougou. Het wordt nu wederom een spannende periode. Wat gaat er op 22 mei gebeuren als de periode van 40 dagen is afgelopen, een periode waarin verkiezingen hadden moeten worden uitgeschreven, maar die natuurlijk veel te kort is om zo een evenement te organiseren. De CEDEAO heeft de voorkeur voor interim-president Dioncounda Traoré. Maar de junta heeft niet veel vertrouwen in hem omdat hij nog teveel een coëfficiënt is van het oude bewind van ATT. Traoré zelf heeft meerdere keren gezegd zijn positie op te geven, misschien is hij bang om na 22 mei te worden opgepakt. Wie volgt hem op? Zal het S. zelf zijn?

Zelf lijk ik nog niet helemaal verlost van de palu. Ik ben in elk geval blij dat ik vrijdag het tochtje naar San heb gemaakt, ik probeer nu zoveel mogelijk uit te rusten, hoewel er flink wat activiteiten zitten aan te komen.
Yacouba heeft het eigendomsdocument van de secretaresse van het gemeentehuis achterhaald, dat is de op een na laatste stap, er rest nu de handtekening van de burgemeester of een wethouder van Sokoura, waar Dialangou onder valt. Ik heb er vertrouwen in dat het niet lang meer duurt!

Gisteren vertoonde ik een aardige film: Doc West, een sympathieke western uit 2012, niet spectaculair, wel onderhoudend. En vanavond vertoon ik dan nog "La Foret contre attaque", beetje een kinderfilm, we will see.

Commentaar van een trouwe lezer van vorige week:

Goedemiddag, oorlogsverslaggever Willem,
Zojuist je bericht weer met veel interesse gelezen. Dank. Jij hebt je 'voelhorens' overal uitstaan, zelfs Twitter, en dat bewonder ik. Ik kan momenteel die energie/tijd niet opbrengen. Waarom, dat vertel ik je nog wel eens ... "le linge sale se lave en famille", zoals de fransen zo beeldrijk zeggen.
Het te veel bemoeien met wat er zo allemaal aan de hand is, zou overigens ook onverstandig en zelfs gevaarlijk zijn. Ik zit hier als enige blanke in een buitenwijk van Bamako en geloof maar dat ik goed bij al m'n gaan, staan en zeggen in de gaten word gehouden ... Als je dicht bij het vuur zit verbrand je je gauw ... Ik kom ook regelmatig in Kati en lach dan mee met de soldaatjes bij de controle barricades. Enkelen van hen ken ik goed, kinderen van vrienden vaak oud-strijders ..."fils de papa" zonder enige vechtlust ... ;-) , helaas. Ik zeg hen dan : "jongens, ga nu a.u.b. gauw naar het Noorden !"
Mijn buurvrouw is als jouw Aiche. Zij braakt ook als de jouwe. Ik ga er niet te veel op in. Ik luister wel om enig beeld te krijgen wat er nu eigenlijk gaande is en vooral wàs vóór de eerste 'coup'.
Het smeulde al heel lang. Het is vooral de enorme corruptie van de 'bovenlaag' die de hele zaak beetje bij beetje verziekt heeft. De minder bedeelde laag van de maatschappij ( de soldaatjes incluis, niet die rode baretten ...!) kwam gewoon niet aan bod. Te begrijpen natuurlijk. Die hele verkiezingcampagne van meestal toekomstige zeer corrupte heren, was een grote poppenkast. Dat wist iedereen.
Zoiets is natuurlijk een kruitvat ... S. heeft het lef gehad het lont aan te steken om het zo maar te zeggen ... Natuurlijk voor velen dus een held, helaas wel een vrij domme held, die daarna z'n 'ikje' bijzonder manifesteerde (en helaas nog manifesteert; typisch senoufo overigens!) en z'n eigen presidentsportrait al op zijn kantoor achter zich had hangen ... ha ha. Hij zal het misschien nog wel eens uit de kast halen ... we zien wel weer.
Wat het weigeren van die CEDEAO strijdmacht betreft zit, naast de nationale trots ("we rooien het zelf wel"), ook - zoals je waarschijnlijk niet weet - een religieuze achtergrond. Dat vernam ik via een hoogstaand rechtskundige: "We willen die soldaten van elders (vaak uit niet-Islamlanden) niet in hier ons land hebben; Het zijn vaak mensen die allerlei immorele praktijken met zich meebrengen ...: alcoholisme, rokkenjagerij etc.; bovendien verdienen ze vijf keer zoveel als de gewone militairen hier ... neen, dat wensen we niet"!! Ik kan hierin goed meekomen, om het je eerlijk te zeggen.
Ik schrijf je dit allemaal Willem om enige nuances aan te brengen in je overigens zeer goed geillustreerd en interessant relaas.